Województwo mazowieckie

Bagno Całowanie
ikonka - drukuj drukuj
  • ikonka 1 czerwiec 2015-1 czerwiec 2016
ilustracja

Bagno Całowanie obejmuje powierzchnię 1200 hektarów, należy więc do największych torfowisk niskich na Nizinie Mazowieckiej. Leży w obrębie czterech gmin: Karczew, Celestynów, Osieck i Sobienie Jeziorny. Ciągnie się pasmem o długości 15 kilometrów, szerokości 3 kilometrów i miąższości 4 metrów, w większości w granicach Mazowieckiego Parku Krajobrazowego. Bagno Całowanie ze względu na ogromne walory przyrodnicze zostało objęte siecią NATURA 2000. Charakterystyczną cechą jego krajobrazu jest mozaikowy charakter. Występuje wiele zbiorowisk roślinnych w bardzo różnych warunkach siedliskowych, od bagiennych do bardzo suchych.
Torfowisko zaczęło powstawać około 12 tysięcy lat temu. Zasilane jest głębokimi wodami podziemnymi wypływającymi spod wysoczyzny doliny Wisły oraz wodami powierzchniowymi.  Dawniej na Całowaniu dominowały zbiorowiska mszysto – turzycowe i podmokłe łąki. Po przeprowadzonych w latach 50-tych XX wieku melioracjach  większość jego powierzchni została przekształcona w łąki i pastwiska. Roślinność torfowiskowa przetrwała tylko w miejscach najbardziej mokrych wzdłuż głównego rowu odprowadzającego wodę ze środkowej części torfowiska oraz w dołach pozostałych po eksploatacji torfu tzw. torfiankach.

W dołach potorfowych zachowało się wiele gatunków roślin bagiennych: turzyca dzióbkowata, obła i tunikowa, siedmiopalecznik błotny, dziewięciornik błotny, wełnianka wąskolistna. Wiele gatunków chronionych jak bobrek trójlistkowy oraz trzy gatunki storczyków: stoplamek krwisty, stoplamek szerokolistny i listera jajowata. Poza tym mała paproć o pojedynczym, eliptycznym liściu i jednym kłosie zarodnionośnym. Ciekawostką florystyczną  jest też obecność w tym miejscu brzozy niskiej, która jako jedyna z brzóz rosnących w Polsce ma postać krzewu. Jest to reliktowy gatunek glacjalny obecnie zagrożony wyginięciem, a więc prawnie chroniony, wpisany do Polskiej Czerwonej Księgi Roślin.

Na mokrych łąkach trzęślicowych oprócz trawy trzęślicy modrej występują tak rzadkie gatunki jak: kosaciec syberyjski, goździk pyszny, kukułka krwista oraz goryczka wąskolistna. Łąki te ze względu na bogactwo gatunków są szczególnie chronione w ramach sieci NATURA 2000. Na wilgotnych łąkach wyczyńcowych różnorodność gatunków sprawia, że w zależności od kwitnących w danym okresie roślin zmienia się ich barwa. Łąki te ze względu na różne aspekty florystyczne ogromnie wzbogacają krajobraz.

Oprócz podmokłych lasów olszowych, zakrzaczeń brzozowych, mechowisk, turzycowisk, łąk i pastwisk torfowisko przecina pasmo piaszczystych wydm z bardzo zróżnicowaną szatą roślinną, w tym murawy kserotermiczne czyli rośliny ciepłolubne, do których zalicza się sasankę łąkową, tymotkę  Boehemera, przetacznik kłosowy, goździk  kropkowany oraz rozchodnik ostry. Pękatka to najwyższa z wydm, a porastająca ją murawa napiaskowa jest chroniona w ramach sieci NATURA 2000. Ciekawostką  jest to, że na Pękatce odkryto ślady pobytu łowców reniferów z epoki lodowej i są to najstarsze ślady osadnictwa na Mazowszu, pochodzące sprzed 13 tysięcy lat.

Na Bagnie Całowanie zarejestrowano około 700 gatunków roślin, w tym 33 prawnie chronione. Torfowisko jest także ostoją różnych zwierząt, zwłaszcza ptaków, w tym zagrożonych w skali światowej: derkacza, błotniaka łąkowego i stawowego, trzmielojada, bączka, żurawia oraz bociana czarnego. Na bagnach spotyka się łosie i sarny. Liczne są motyle dzienne, a wśród nich bardzo rzadkie gatunki jak modraszek telejus i czerwończyk fioletek wpisany do Polskiej Czerwonej Księgi.

Bagno Całowanie ze względu na ogromną bioróżnorodność stanowi specjalny obszar ochrony siedlisk i objęte jest siecią NATURA 2000. Część torfowisk (80 ha) objęto specjalną ochroną w rezerwatach przyrody: „Na Torfach” i  „Wymięklizna”.

Rezerwat „Na Torfach” im. Janusza Kozłowskiego jest rezerwatem faunistycznym, Obejmuje powierzchnię 21 hektarów, leży na terenie Karczewa w granicach Mazowieckiego Parku Krajobrazowego. Obejmuje jezioro Torfy i otaczające je podmokłe lasy - bór bagienny i mieszany. Rezerwat jest ostoją wielu gatunków płazów i gadów oraz miejscem gniazdowania ptactwa błotnego. Jezioro porośnięte jest roślinnością wodną, znajduje się w nim też wiele gatunków ryb.

Rezerwat „Wymięklizna” jest to rezerwat częściowy, leśny o powierzchni 62,4 hektara. Tworzy go las mieszany wilgotny, bór mieszany wilgotny, bór mieszany świeży i ols jesionowy, a gatunkami dominującymi są sosna i olsza. Florę stanowi wiele gatunków , w tym chronione jak wawrzynek wilcze łyko i bluszcz pospolity, częściowo chronione jak kalina koralowa, kruszyna pospolita czy bagno zwyczajne oraz rzadkie jak szczyr trwały i przylaszczka pospolita. Rezerwat jest również ostoją wielu ptaków. Są to krogulec, trzmielojad, dzięcioł średni, gil zwyczajny i słonka zwyczajna.    
Na terenie torfowiska wytyczone są ścieżki przyrodnicze i dydaktyczne. Ścieżki przyrodnicze rowerowe: „Przez lasy celestynowsko – otwockie” oraz „Celestynowskie rezerwaty”. Ścieżki piesze dydaktyczne : „13 błota stop”, „Łabędzim szlakiem” i „Po Bagnie Całowanie”.
 

AD

Aleksandra Dębska 14-6-2015
Komunikat

Brak komentarzy dla tego wpisu

Fotogaleria

Strona używa cookie

Zamknij

Original text