Województwo mazowieckie

B jak bakłażan
ikonka - drukuj drukuj
  • ikonka 20 maj-20 czerwiec 2015
ilustracja

Bakłażan, czyli oberżyna ma delikatny smak, niską kaloryczność oraz wiele wartościowych składników. W Polsce jest wciąż warzywem mało popularnym, a rozwija się dobrze tylko w wysokich temperaturach. Z tego powodu uprawa polowa bakłażana jest u nas prawie niemożliwa.

   Roślina ta podobnie jak papryka i pomidor należy do warzyw psiankowatych. Pochodzi z krajów Dalekiego Wschodu (Chiny, Indie), a więc z klimatu bardzo ciepłego, stąd jej wysokie wymagania termiczne. U nas występuje tylko w uprawie pod osłonami. Najbardziej uzasadnioną pod względem ekonomicznym jest jej uprawa w tunelach foliowych nieogrzewanych, którą podejmuje się zazwyczaj na początku maja. Natomiast w przypadku dogrzewania tunelu o 1-2 tygodnie wcześniej. Oberżyna nie wymaga specjalnych przedplonów i może być uprawiana po różnych roślinach. Jest rośliną jednoroczną, o liściach dużych, jajowatych i liliowych lub jasnoniebieskich kwiatach. Owoce są jagodami o kształcie jajowatym, gruszkowatym, o barwie fioletowej, ale także zielonej i białej z różnymi odcieniami. Bakłażan rośnie do wysokości 90 cm.

   Roślina ta jest niezwykle wymagająca pod względem ciepła, ponieważ w czasie kiełkowania nasion temperatura powinna wynosić 24-28⁰C i 20-30⁰C przy uprawie. Spadek temperatury poniżej 15⁰C powoduje zahamowanie wzrostu roślin, które zrzucają kwiaty i zawiązki. Oberżyna jest zdecydowanie bardziej wrażliwa na niskie temperatury, niż pomidor i papryka. Duże różnice temperatur i ich wahania bywają przyczyną uszkodzeń owoców, objawiających się w postaci mikrospękań skórki.

    Ze względu na wytwarzanie dużej masy nadziemnej, bakłażany posiadają wysokie wymagania pokarmowe i są one zbliżone do wymagań pomidora i papryki. Gleba powinna być żyzna, bogata w próchnicę i dostatecznie wilgotna. Na kilka tygodni przed posadzeniem sadzonek bakłażana, podłoże należy nawieźć kompostem lub obornikiem. Oberżyna w fazie rozwoju wegetatywnego ma wysokie zapotrzebowanie na fosfor, natomiast podczas owocowania na azot, potas i wodę. Optymalne pH wynosi dla niej 6-6,8. Okres produkcji rozsady w tunelach nieogrzewanych trwa około 8-10 tygodni. Nasiona przed wysiewem powinny być zaprawiane przeciwko chorobom grzybowym. Wysiewa się je do skrzynek wypełnionych parowaną ziemią ogrodniczą (w temperaturze 90⁰C przez 30 minut). W podłożu robi się płytkie rowki, co 3-4 cm i umieszcza w nich nasiona w odległości 1-1,5 cm jedno od drugiego, na końcu przykrywając przesianym przez sito piaskiem. Do momentu skiełkowania należy utrzymywać wysoką temperaturę 30⁰C, wówczas nasiona wschodzą już po upływie 5-7 dni. Skrzynki nakrywa się folią, chroniąc w ten sposób podłoże przed nadmierną utratą wilgoci. Po skiełkowaniu większości nasion temperaturę dzienną obniża się o kilka stopni. Kiedy pojawią się pierwsze dwa liście właściwe, należy przystąpić do pikowania. Siewki pikuje się do pierścieni ogrodniczych o średnicy około 10 cm, wypełnionych substratem torfowym. Po pikowaniu, aż do ukorzenienia się rośliny należy utrzymywać odpowiednie warunki wilgotnościowe w glebie i powietrzu. W razie słabego wzrostu wskazane jest zasilanie rozsady. Następnie dobrze wyrośniętą rozsadę sadzi się na miejsce stałe, gdy tylko pojawi się pierwszy pąk kwiatowy. W tunelach foliowych rośliny wysadza się najczęściej w rozstawie 70-90-cm między rzędami, a w rzędzie co 40-60 cm. Na jednym metrze kwadratowym powierzchni uprawnej, jest wówczas od 2,5 do 3,5 roślin. Ze względu na intensywny wzrost wegetatywny, koniecznym zabiegiem w uprawie pod osłonami jest prowadzenie i cięcie rośliny. Reguluje się w ten sposób liczbę pędów, liści, jak i zawiązków owoców. Usuwanie liści i pędów poprawia warunki naświetlenia, zmniejsza ilość pąków kwiatowych oraz pozwala na wykształcenie większych, bardziej dorodnych owoców. Rośliny muszą być prowadzone na podporach (należy podwiązać je sznurkiem do drutów rozciągniętych w tunelu). W intensywnej uprawie najkorzystniej jest prowadzić rośliny na jeden pęd główny, natomiast pędy boczne przycina się za drugim liściem i zostawia się na nim tylko jeden zawiązek owocu.

   W uprawie pod niskimi osłonami pozostawia się 3-4 najsilniejsze pędy, które przycina się zostawiając jeden lub dwa liście, za drugim zawiązkiem owocu. Ważnym elementem cięcia roślin oberżyny jest czyszczenie dolnej części pędu, aż do głównego rozwidlenia, z pojawiających się tam liści i pędów bocznych.

   Owoce zbiera się po upływie 30-40 dni od kwitnienia, zwykle co tydzień, w miarę ich dorastania, odcinając je od rośliny z częścią szypułki przy pomocy sekatora. Zbiera się je zanim będą w pełni dojrzałe. Powinny mieć fioletową, błyszczącą skórkę i biały miąższ. Nie należy zwlekać ze zbiorem, ponieważ niezebrane na czas nabierają brązowego koloru, matowieją i tracą smak. Oberżynę przeznaczoną do obrotu pakuje się do skrzynek lub kartonów.

   Owoc bakłażana zawiera niewielką ilość witamin (C, A i witaminy z grupy B), ale za to zawiera dużo soli mineralnych: fosforu, żelaza, wapnia, a także dużo węglowodanów, w tym cukrów. Bakłażan jest dobrym źródłem błonnika i wspomaga trawienie tłustych mięs. Ma właściwości detoksykacyjne i polecany jest przy kuracji antybiotykowej, poprawia przemianę materii, zmniejsza ryzyko zachorowania na choroby nowotworowe, obniża poziom cholesterolu, zapobiega chorobom układu krążenia, przeciwdziała udarom, oczyszcza krew, zapobiega krwotokom, wzmacnia serce ze względu na dużą zawartość potasu.

   Bakłażan jest wyśmienitym warzywem. Pieczony, smażony, podawany przykładowo w cieście naleśnikowym lub w sałatkach urozmaica naszą dietę.

Małgorzata Wyczółkowska

m.wyczolkowska@mazowszanie.eu 19-5-2015
Komunikat

Brak komentarzy dla tego wpisu

Fotogaleria

Strona używa cookie

Zamknij

Original text